Schulden afbetalen

IMG_2218

Vandaag heb ik voor het eerst in mijn leven een hele dag aan één vak gewerkt. ’s Ochtend om 07:00 stond ik op. Lampen aanzetten, scheren, in mijn kleren schieten, ontbijt maken. Scheppend in mijn bak kwark lees ik nog snel een paar artikelen uit de NRC. Om 08:00 begint het. Vandaag moet ik een schuld afbetalen.

In de eerste periode van het nieuwe jaar heb ik veel hooi op de vork genomen. Ik noem een Honours programma, twee bijbaantjes en een voornemen om elke dag te sporten. Het is dan ook niet gek dat ik op andere gebieden achter ben gaan lopen. Mijn favoriete blogger noemt dit schulden opbouwen. Net zoals je op financiëel gebied schuld hebt als je meer koopt dan je kan betalen, heb je op het gebied van productiviteit schuld als je meer verplichtingen aangaat dan je aandacht te besteden hebt.

Het onvermijdelijke gevolg is dan dat je aan sommige taken of verplichtingen minder aandacht besteed dan je van plan was. Druk zijn is een soort schuld. En schulden hebben de potentie om stress te veroorzaken. Ik geef bijles en denk aan de boeken die ik op dat moment niet lees. Ik lees boeken en denk aan de kilometers die ik op dat moment niet hardloop. Ik loop hard en denk aan het project waar ik die week nog geen tijd aan heb besteed.

Als je meer uren werk op je vork neemt dan je aan uren beschikbaar hebt in een week, ga je achterlopen. In het slechtse geval slaap je door de stress slecht, gaat je productiviteit omlaag en ga je nog meer achterlopen. Hierdoor krijg je nog meer stress, en zo verder.

De oplossing is ogenschijnlijk erg simpel. Je scheldt de schulden kwijt die je hebt gemaakt voor activiteiten die je minder belangrijk vindt en je betaalt de schulden af voor de activiteiten die je wel belangrijk vindt. Je voert deze oplossing een tijdje door en merkt op een dag opeens dat je kamer netjes opgeruimd is, dat alle was is gedaan, dat de e-mail inbox leeg is, dat de financiële administratie is bijgewerkt, dat je ‘bij bent’ met de leerstof van de vakken die je volgt. En dit heb je allemaal gerealiseerd door één of twee activiteiten te laten vallen die eigenlijk toch niet belangrijk voor je waren.

Hier kunnen een vergelijking maken met spullen: je koopt minder spullen, maar wel van een betere kwaliteit. Je geeft minder aandacht uit, maar bent wel heel selectief en geeft alleen aandacht aan zaken die je echt belangrijk vindt.

Het is 17:00. Ik heb mijn schuld afbetaald. Alle leerstof van de hele periode van het vak toxicologie zit nu in mijn hoofd. Dit geeft een bevrijdend gevoel, er knaagt niets meer, of ‘het’ knaagt in ieder geval een stuk minder. De komende week betaal ik de rest van mijn schulden af. En dan moet ik een vraag beantwoorden: welke activiteit offer je op om de komende periode niet weer in de schulden te geraken?

 

 

 

Snelle tijd, langzame tijd en een gezonde maaltijd

IMG_2016

De tent is zeiknat. De zon laat zich nog niet zien. Ik besluit om mijn huisje van polyester in te pakken voordat de eerste stralen erop vallen. Het is zondagochtend, ergens in september. Voor het eerst in mijn leven ben ik meerdere dagen in men eentje op pad. Vijftig uur geleden pakte ik mijn tas in. Dat is de tijd die verstreken is sinds ik thuis wegging. Voor mijn gevoel ben ik al veel langer weg.

Over tijdsbeleving bestaan veel theorieën. Thomas Mann beschrijft er één in “der Zauberberg”. Hij onderscheidt twee manieren van leven: een manier van leven waarin je veel nieuwe ervaringen opdoet en een manier van leven waarin elke dag op de andere lijkt. In dat eerste leven lijken dagen en weken voorbij te vliegen, maar strekt de tijd zich uit als je terugkijkt op maanden en jaren. In het tweede leven lijken dagen en weken eeuwig te duren, maar verdicht de tijd zich als je terugkijkt op maanden en jaren.

De moderne neurologie biedt hier verdere inzichten. Ik zal niet op de technische details ingaan en deze verhandeling dient ook absoluut niet als wetenschappelijk te worden beschouwd, maar toch is de materie te interessant om er hier aan voorbij te gaan. De wetenschap begrijpt nog minder van het geheugen dan van het heelal, maar er zijn aanwijzingen dat de manier waarop het brein informatie opslaat verband houdt met tijdsbeleving. Als je nieuwe ervaringen opzoekt dan slaat je brein die op als losse fragmenten. Als je elke dag hetzelfde doet dan plakt je brein alles over elkaar heen en voelt een week als een dag.

De vraag is nu: wat wil je? Wil je een constant en regelmatig leven? Je brein plakt dan alle informatie over elkaar heen en na een paar decennia vraag je je af waar de tijd is gebleven. Dat klinkt niet heel erg aantrekkelijk.

Of wil je een dynamisch leven waarin je elke dag als een nieuw avontuur ziet? Je vermijdt de sleur, doet elke dag minimaal vier nieuwe dingen, de dagen vliegen voorbij en na vijftig jaar kijk je voldaan terug op een tijd waarin je het maximale uit jezelf hebt gehaald. Zo zou ik wel willen sterven.

Nu dacht je natuurlijk dat het klaar was! Het wenselijke einddoel is gedefinieerd, nu rest ons alleen nog het volbrengen van de weg ernaar toe. Ik dacht het niet! Bovenstaande is naar mijn mening een uitermate slechte manier van reflectie op het leven, omdat niet het leven zelf, maar de terugblik erop vlak voor de dood als richtlijn wordt genomen. Elke onderneming waarin een mens of een groep mensen met oogkleppen op richting een einddoel afstormt, is gedoemd te mislukken.

Wat is nu belangrijker, dat ene moment op het einde van je leven waarin je terugkijkt, of de dag van vandaag, de dag van morgen en de dag van overmorgen, de dagen waarop je daadwerkelijk leeft? Met mijn vader sprak ik hierover. Hij zei: “het is niet wenselijk om vervelende dingen te doen om een mooi einddoel in de toekomst te bereiken. Stel, ik moet elke dag vieze doch gezonde maaltijden eten om vijf jaar aan mijn leven te plakken. Dan kies ik liever voor een korter en plezieriger leven dan voor een lang en onplezierig leven!”

Hierboven sprak ik over het regelmatige leven waarin elke dag op de andere lijkt en het onregelmatige leven waarin elke dag anders is. De vraag is nu welke van de twee analoog is aan de vieze en gezonde maaltijd en welke aan de lekkere en ongezonde maaltijd.

In mijn eigen ervaring is het onregelmatige leven het “lekkerst”. Ik kan genieten van verandering en gruwel van dagen en weken die inwisselbaar zijn. Als we de redenering weer even doorvoeren komen we tot de uiteindelijke conclusie dat het gewenste einddoel, namelijk de terugblik op een voldaan en lang leven gepaard gaat met een voor mij uitstekende levenskwaliteit. Kortom, de lekkere maaltijd is ook gezond. Is deze incoherente gedachtenstroom bestaande uit losjes aan elkaar hangende stukjes dan een pleidooi voor een leven waarin geen dag op een andere lijkt?

Ja, dat is het.